De stad Ieper en haar partners lanceerden het project De Vloei: een duurzame, betaalbare wijk, gebouwd met respect voor het milieu, waar een verscheidenheid van sociale klassen kan wonen.

De Vloei is een duurzame wijk, gebouwd door de stad Ieper, die een voorbeeld wil zijn voor andere Belgische steden inzake aangepast woonbeleid. Op 192 percelen zullen 257 woningen worden gebouwd waarbij gebruik zal worden gemaakt van energiezuinige technieken. Verschillende duurzame aspecten staan centraal: de ecologie, de economie, het sociale, de mobiliteit, de gezondheid, de watertoevoer, enz. Het doel van het project is om mensen met verschillende achtergronden de mogelijkheid te bieden een huis of appartement te kopen of te huren en er sociale cohesie te creëren in een groen kader.

In 2008 werden de doelstellingen van het project vastgelegd door de vier partners die bij de ontwikkeling betrokken waren: de stad Ieper (voor 59% eigenaar), de West-Vlaamse intercommunale WVI (13%), de sociale huisvestingsmaatschappij Ons Onderdak (14%) en privépartner Imfiro (14%). Het project wordt gesteund door de provincie en heeft een voorbeeldfunctie voor de Westhoek en West-Vlaanderen. De communicatie gebeurt door informatiebijeenkomsten, opleidingen en publicaties. De basis van de duurzame wijk of de ambitienota werd opgemaakt door de intercommunale die eveneens instond om de duurzaamheid te bewaken in samenspraak met de projectpartners.

In 2009 werden er workshops georganiseerd met de partners van het project, externe partners en burgers om hun doelstellingen om te zetten in concrete plannen. In 2010 werd het globale plan uitgewerkt in samenwerking met architect Jan Maenhout. Sinds 2010 volgden de verschillende etappes elkaar snel op: studie, voorbereiding en bouw. In 2016 werden de percelen te koop aangeboden en kon er worden gestart met de bouw van de woningen.

Het project De Vloei, de voorafgaande studie en de realisatie zijn voor een groot deel gesubsidieerd door het Europese programma Steden van de Toekomst en door de VMSW, de Vlaamse Maatschappij voor Sociaal Wonen.

PLANET
Meer dan 30% van de wijk bestaat uit openbare of half-openbare groene ruimtes, met de nadruk op inheemse soorten groen (weinig afvalstoffen en geen pesticiden). Er zijn ook nesten voorzien voor amfibieën, vogels, bijen en vlinders. Met minstens 25 residentiële woningen per hectare wordt de oppervlakte beter benut dan bij de klassieke onderverdeling. Er zijn zo weinig mogelijk inritten, garages en voortuinen voorzien. Er is een collectieve parkeerplaats in een bepaalde zone van de wijk, zodat het verkeer ter plekke tot een minimum wordt beperkt. Bij de bouw werd vooral gekozen voor hernieuwbare materialen. Regenwater stroomt weg over het grondoppervlak dankzij een ingenieus systeem van kanalen en bassins. In de hele wijk zijn groene daken op de eerste verdieping verplicht.

PEOPLE
Meer dan 50% van de percelen is bestemd voor sociale woningen: zowel huizen als appartementen die te huur of te koop worden aangeboden. Het is de bedoeling dat er een evenwicht is tussen woningen voor de verhuur en woningen die door de eigenaar zelf worden bewoond. De goede kwaliteit van de woningen en hun terrein, de kwaliteit van de sociale omgeving en de veiligheid maken een integraal onderdeel uit van het project.
Gedurende de eerste drie jaar ondersteunt de stad Ieper het beheer van de gemeenschappelijke ruimtes op sommige percelen, om het onderling contact tussen de bewoners te bevorderen, die het onderhoud daarna volledig zelf op zich zullen nemen.

PROSPERITY
Zowel voor huur- als koopwoningen is de prijs van de woningen schappelijk,. De investeringen die de kopers moeten doen volgens het lastenkohier van de wijk (groen dak, warmtepomp), worden verlaagd door groepsaankopen en zullen op termijn worden gerecupereerd door de energiebesparingen die deze maatregelen met zich meebrengen.
De openbare ruimtes in de wijk zijn zo aangelegd dat de beheers- en onderhoudskosten laag zijn gehouden. Dankzij de smallere openbare wegen en de bovengrondse waterafvoer zijn de kosten voor landschapsverzorging met 30% gereduceerd. Wat de groene ruimtes betreft, werd er gekozen voor streekeigen bomen en struiken die weinig onderhoud vragen.

PARTICIPATORY GOVERNANCE
De stad is voor 59% eigenaar van het project en heeft ook de leiding. De Vloei wordt gesteund door de gemeenteraad en door de verschillende partners. Ieper beschouwt dat als een groot voordeel: andere duurzame wijken in Vlaanderen raken in de problemen omdat het project niet onvoorwaardelijk wordt gesteund door de gemeenteraad.
Dit project is gebaseerd op de samenwerking tussen de vier partners en de provincie. Zij hebben regelmatig contact met andere duurzame wijken en andere projecten van het Europees programma Steden van de Toekomst. Zo kunnen ze oplossingen overnemen die hun nut al hebben bewezen en ze aanpassen aan de situatie in Ieper, en zo kunnen ze ook andere initiatiefnemers inspireren.

België