Ontdek hoe de Stichting jongeren en hun 360°-ideeën en initiatieven ondersteunt in beeld:
Paysans-Artisans is een coöperatie, ontstaan in 2013 uit verzet tegen de industrialisering van de voedingssector, de uniformisering van smaak en de aantasting van knowhow. De coöperatie verkoopt artisanale, lokale producten van zo’n 60 producenten via een online platform en verschillende verkooppunten in Namen, gerund door vrijwilligers. Verder organiseert de gelijknamige vzw workshops en andere activiteiten om kennis en vaardigheden uit te wisselen. Naast een bedrijf is Paysans-Artisans een burgerbeweging die landbouwers, kleinschalige verwerkers en consumenten met een gemeenschappelijke visie op voeding en landbouw verenigt en versterkt.
Landbouw- en voedingsmodel transformeren
Paysans-Artisans faciliteert wekelijks de verkoop van groeten, fruit, vlees, brood, kaas, boter, confituur, bier, fruitsap, soep, desserten en andere bereide gerechten. Daarnaast levert de coöperatie sinds 2016 producten aan buurtwinkels, boerderijwinkels, scholen, restaurants en traiteurs. Op die manier wordt de keten kort gehouden en wordt de band tussen lokale producenten en afnemers versterkt. Met deze activiteiten streeft Paysans-Artisans naar een transformatie van ons landbouw- en voedingsmodel zodat kleine producenten opnieuw hun plaats kunnen veroveren. Cruciaal hiervoor is een solidariteit tussen producenten en consumenten/burgers, alsook de partnerschappen met andere organisaties in andere regio’s en landen opdat de beweging kan groeien.
Doen en denken
“We moeten ons voorbereiden op een ander soort model” legt Benoit Dave, coördinator, uit. “We willen mensen leren denken op een andere manier”. Daarom organiseert de vzw ‘Les Ateliers de Paysans-Artisans’ verschillende activiteiten met als rode draad voeding en landbouw. Ze heeft drie pijlers. De eerste pijler omvat vormingen, ‘docu-debatten’ en conferenties rond het herdenken van de voedselketen. Ten tweede organiseert ze workshops rond het plezier van koken en tuinieren, leer je er artisanale drankjes maken en houdt ze Repair Cafés. Dankzij het derde luik kunnen producenten en consumenten kennismaken met artisanale boeren uit andere landen uit Europa, Afrika en Azië. In samenwerking met ‘Les Compagnons Bâtisseurs’ organiseert ze tot slot kampen voor en door jongeren.
PEOPLE
Paysans-Artisans wil samen met haar partners, producenten, consumenten en vrijwilligers een sterke burgerbeweging uitbouwen om een collaboratieve en solidaire filosofie te verspreiden en uiteindelijk ons voedsel- en landbouwmodel van onderuit te transformeren. Hiervoor wil ze een maximum aan ervaringen en ideeën uitwisselen met andere organisaties. Om te zorgen dat de producten niet enkel bij de gegoede middenklasse terecht komen, worden de prijzen afgesteld op wat de producenten nodig hebben om rendabel te blijven enerzijds en lage inkomens anderzijds.
PLANET
Paysans-Artisans heeft een duidelijke groene insteek. “Dat uit zich in het minimale gebruik van energie, chemische producten en verpakkingen” vertelt Thérèse-Marie Bouchat, voorzitster van de coöperatie. In tegenstelling tot de grootschalige voedingsindustrie weten de kleinschalige producenten een grote diversiteit aan producten te bewaren. Verder houden ze rekening met het ritme van de natuur. Paysans-Artisans promoot kortom de terugkeer naar een voedselsysteem op mensenmaat en verzet zich tegen onze huidige levenswijze op ‘reuzenvoeten’.
PROSPERITY
Paysans-Artisans faciliteert, via haar wekelijkse markten en haar onlineplatform, de verkoop van een groot aantal producten: groeten, fruit, vlees en kaas maar ook bieren of bereide gerechten. Eind 2016 verwerkte Paysans-Artisans zo’n 400 à 600 bestellingen per week voor gemiddeld €45. De economische doelstelling van de coöperatie is het verkorten van de keten en zo de positie van de kleinschalige producenten en ambachtslieden, tegenover de grote spelers in de agro-industrie, te versterken. De coöperatie kan rekenen op vier betaalde medewerkers, en zo’n 320 vrijwilligers. Daarnaast voorziet de gelijknamige werkgeversgroepering zeven extra werkkrachten, die afwisselend ingezet kunnen worden door haar dertien leden-producenten.
PARTICIPATION
Paysans-Artisans bestaat kortweg uit vier sub-organisaties: twee coöperaties, een vzw en een werkgeversgroepering. Paysans-Artisans is in de eerste plaats een coöperatieve vennootschap met sociaal oogmerk. Eind 2016 telt ze 400 coöperanten, zowel producenten als consumenten. Transparantie en openheid zijn basisprincipes. Concreet steunt de organisatie, bijvoorbeeld voor het bewaken van de kwaliteit en de prijzen, op werkgroepen met een grote autonomie. Om het overzicht te bewaren, ontvangen alle coöperanten een wekelijkse nieuwsbrief. Ten slotte streeft Paysans-Artisans ook naar een grotere betrokkenheid van de consument, onder andere door haar afstand tot de producent zo klein mogelijk de maken.
België
Namur